VII Siedem Kręgów Zbrodniarchiwum edukacyjne · 1933–1945

Walter Blume

skazany / więzienie (zwolniony 1955) 1906–1974

Walter Blume był wykształconym prawnikiem, oficerem SS w stopniu Standartenführera, który w 1941 roku dowodził Sonderkommando 7a — jednostką Einsatzgruppe B mordującą Żydów na okupowanych ziemiach radzieckich. W latach 1943–1944 jako dowódca policji bezpieczeństwa i SD w okupowanej Grecji kierował deportacją kilkudziesięciu tysięcy greckich Żydów do obozu Auschwitz. W procesie Einsatzgruppen w Norymberdze skazano go na śmierć; wyroku nie wykonano.

Zbrodnie przeciw ludzkości

Rola w aparacie zbrodni

Blume wstąpił do NSDAP w 1933 roku, a do SS w 1935 roku, robiąc karierę w aparacie policji bezpieczeństwa i Służby Bezpieczeństwa (SD). Był jednym z prawników, którzy — jak wielu wykształconych funkcjonariuszy Głównego Urzędu Bezpieczeństwa Rzeszy (RSHA) — oddali swoje kompetencje w służbę zorganizowanego ludobójstwa. Nie był marginalnym wykonawcą, lecz dowódcą, który osobiście kierował akcjami mordu.

Po ataku Niemiec na Związek Radziecki w czerwcu 1941 roku objął dowództwo Sonderkommando 7a, jednej z mobilnych grup Einsatzgruppe B. Jednostka posuwała się za frontem przez rejon Witebska, Smoleńska i dalej w kierunku Moskwy, systematycznie rozstrzeliwując ludność żydowską, jeńców i osoby uznane za „wrogów Rzeszy". Blume dowodził Sonderkommando 7a od maja do 17 sierpnia 1941 roku, po czym powrócił do centrali RSHA.

Latem 1943 roku został skierowany do okupowanej Grecji jako dowódca policji bezpieczeństwa i SD (Befehlshaber der Sicherheitspolizei und des SD). Pod nadzorem sztabu Adolfa Eichmanna nadzorował tam machinę deportacyjną wysyłającą greckich Żydów — przede wszystkim z Salonik — do obozu zagłady Auschwitz-Birkenau.

Zbrodnie i ofiary

Odpowiedzialność Waltera Blumego obejmuje zbrodnie przeciwko ludzkości i zbrodnie wojenne popełnione w ramach dwóch odrębnych faz ludobójczej polityki nazistowskich Niemiec: masowych rozstrzeliwań na wschodzie oraz deportacji do obozów zagłady. Trybunał w Norymberdze uznał go winnym udziału w mordach na tysiącach ludzi dokonanych przez podległe mu Sonderkommando 7a.

  • Dowodzenie Sonderkommando 7a (Einsatzgruppe B) w 1941 roku — udokumentowane rozstrzeliwania ludności żydowskiej w rejonie Witebska, Klińców, Newla i Smoleńska; akt oskarżenia wskazywał na mordy liczone w setkach i tysiącach ofiar.
  • Organizacja i nadzór nad deportacją ponad 46 tys. Żydów z okupowanej Grecji (głównie z Salonik, a także z Rodos, Aten, Janiny i Korfu) do obozu Auschwitz w latach 1943–1944, gdzie ogromną większość deportowanych zamordowano.
  • Udział w aparacie SS, SD i Gestapo — organizacjach uznanych w Norymberdze za przestępcze.
dziesiątki tysięcy ofiar

Sonderkommando 7a pod jego dowództwem udokumentowało rozstrzelanie ponad 1,5 tys. Żydów już do września 1941 roku, a łączny bilans grupy jest wyższy; w Grecji nadzorował deportację ponad 46 tys. ludzi do Auschwitz. Blume należał do dowódców operacyjnych Einsatzgruppen, którym jako całości przypisano od ok. 723 tys. do ponad miliona zamordowanych. Szacunek ma charakter rzędu wielkości — odpowiedzialność sprawców nakłada się i takich liczb nie wolno sumować między postaciami.

Proces i wyrok

Walter Blume zasiadł na ławie oskarżonych w procesie Einsatzgruppen (Case 9), jednym z dwunastu tzw. następczych procesów norymberskich, toczącym się przed amerykańskim Trybunałem Wojskowym II od września 1947 roku. 10 kwietnia 1948 roku został uznany winnym zbrodni przeciwko ludzkości, zbrodni wojennych oraz przynależności do organizacji przestępczych i skazany na karę śmierci przez powieszenie.

Wyroku nie wykonano. W 1951 roku, w atmosferze zimnowojennego łagodzenia kar dla niemieckich zbrodniarzy, komisja ułaskawieniowa („Peck Panel") zamieniła karę śmierci na 25 lat więzienia. Blume został zwolniony już w 1955 roku. W latach 1968–1971 był ponownie sądzony przez sąd krajowy w Bremie za deportacje Żydów greckich, jednak mimo obciążających dowodów postępowanie umorzono 29 stycznia 1971 roku. Zmarł jako wolny człowiek w Dortmundzie w 1974 roku, nie ponosząc pełnej odpowiedzialności za swoje zbrodnie.

Uwagi o niepewności: Dane rekordu pochodzą z konsensusu trzech raportów badawczych i zostały uzupełnione o ustalenia źródłowe (USHMM, Nuremberg Trials Project, Wikipedia). Dokładna liczba ofiar Sonderkommando 7a pod dowództwem Blumego jest przedmiotem szacunków — źródła podają zarówno konkretne udokumentowane liczby (ponad 1,5 tys. do września 1941), jak i wyższe łączne bilanse jednostki; kategoria „100–500 tys." odnosi się do skali całych Einsatzgruppen, w których strukturze działał. Przynależność do kręgu V (dowódcy operacyjni) nie była sporna między źródłami.

Źródła