Eberhard von Mackensen
dowódca 14. Armii Wehrmachtu we Włoszech, skazany w sprawie masakry w Fosse Ardeatine. Obszar działania: Rzym i środkowe Włochy · okupowane Włochy. Profil opisuje funkcję i sprawczość bez rankingu liczby ofiar.
Ustalenia potwierdzone
- Eberhard von Mackensen urodził się 24 września 1889 r. w Brombergu. Jako Generaloberst dowodził 14. Armią, której obszar obejmował Rzym. (Źródło: United Nations War Crimes Commission / Library of Congress, Law Reports of Trials of War Criminals, vol. VIII, Case 43, printed pp. 1–8; Źródło: Deutsche Digitale Bibliothek, GND authority record for Eberhard von Mackensen)
- Po zamachu przy Via Rasella rozkaz zabicia dziesięciu Włochów za każdego zabitego niemieckiego policjanta przekazano von Mackensenowi; zadzwonił do komendanta Rzymu Kurta Mälzera, pytając o liczbę więźniów. (Źródło: United Nations War Crimes Commission / Library of Congress, Law Reports of Trials of War Criminals, vol. VIII, Case 43, printed pp. 1–8)
- Strony procesu zgadzały się, że tylko cztery osoby z pierwotnie wybieranych ofiar miały związek z zamachem. Raport sądowy stwierdza, że rezultatem wydanych rozkazów — niezależnie od sporu o ich dokładną treść — była masakra 335 osób w Fosse Ardeatine. (Źródło: United Nations War Crimes Commission / Library of Congress, Law Reports of Trials of War Criminals, vol. VIII, Case 43, printed pp. 1–8)
- Brytyjski sąd wojskowy uznał von Mackensena za winnego i skazał na śmierć przez rozstrzelanie; organ zatwierdzający zamienił karę na dożywotnie więzienie. (Źródło: United Nations War Crimes Commission / Library of Congress, Law Reports of Trials of War Criminals, vol. VIII, Case 43, printed pp. 1–8; Źródło: NS-Täter in Italien — German-Italian historical research and documentation project, section “Der Prozess gegen Mälzer und von Mackensen 1946”)
Znaczenie w łańcuchu odpowiedzialności
Odpowiedzialność von Mackensena wynika z udokumentowanego miejsca w łańcuchu dowodzenia i orzeczenia sądu. Profil zachowuje rozróżnienie między jego rozkazami i telefonami a bezpośrednim wykonaniem zabójstw przez SD pod dowództwem Herberta Kapplera. (Źródło: United Nations War Crimes Commission / Library of Congress, Law Reports of Trials of War Criminals, vol. VIII, Case 43, printed pp. 1–8; Źródło: NS-Täter in Italien — German-Italian historical research and documentation project, section “Der Prozess gegen Mälzer und von Mackensen 1946”)
Typ odpowiedzialności: dowódcza · rozkazodawcza. Mechanizmy: represje odwetowe wobec ludności cywilnej, bezprawne rozkazy.
Najważniejsze zdarzenia
- listopad 1943 – objęcie dowództwa 14. Armii we Włoszech (Źródło: United Nations War Crimes Commission / Library of Congress, Law Reports of Trials of War Criminals, vol. VIII, Case 43, printed pp. 1–8)
- 23–24 marca 1944 – przekazanie rozkazu odwetu i zamordowanie 335 osób w Fosse Ardeatine (Źródło: United Nations War Crimes Commission / Library of Congress, Law Reports of Trials of War Criminals, vol. VIII, Case 43, printed pp. 1–8)
- listopad 1946 – uznanie za winnego i kara śmierci, następnie zamieniona na dożywocie (Źródło: United Nations War Crimes Commission / Library of Congress, Law Reports of Trials of War Criminals, vol. VIII, Case 43, printed pp. 1–8; Źródło: NS-Täter in Italien — German-Italian historical research and documentation project, section “Der Prozess gegen Mälzer und von Mackensen 1946”)
- 2 października 1952 – zwolnienie z więzienia w Werl (Źródło: NS-Täter in Italien — German-Italian historical research and documentation project, section “Der Prozess gegen Mälzer und von Mackensen 1946”)
Krąg opisuje poziom władzy, funkcję i sprawczość. Odpowiedzialność wielu osób może dotyczyć tego samego łańcucha zbrodni, dlatego danych o ofiarach nie sumuje się między profilami.
Powojenne rozliczenie
Sąd skazał von Mackensena na śmierć, a organ zatwierdzający zamienił karę na dożywocie. Został zwolniony 2 października 1952 r. i zmarł 19 maja 1969 r. w Neumünster. (Źródło: United Nations War Crimes Commission / Library of Congress, Law Reports of Trials of War Criminals, vol. VIII, Case 43, printed pp. 1–8; Źródło: NS-Täter in Italien — German-Italian historical research and documentation project, section “Der Prozess gegen Mälzer und von Mackensen 1946”; Źródło: Deutsche Digitale Bibliothek, GND authority record for Eberhard von Mackensen)
Granice ustaleń
Raport UNWCC odnotowuje rozbieżność zeznań co do dokładnej treści rozkazów oraz brak dowodu, że von Mackensen znał sposób przeprowadzenia egzekucji. Nie rozstrzyga też jednoznacznie, czy sąd oparł winę na nieproporcjonalności odwetu, jego nieracjonalności czy odpowiedzialności za wykonanie. Profil nie twierdzi, że von Mackensen osobiście strzelał lub znał każdy szczegół masakry. (Źródło: United Nations War Crimes Commission / Library of Congress, Law Reports of Trials of War Criminals, vol. VIII, Case 43, printed pp. 1–8)
Źródła
Źródła dobrano tak, aby łączyć dokumentację instytucjonalną lub procesową z niezależnym opracowaniem.