Gerhard Flesch
dowódca Einsatzkommando 2/VI i pierwszy szef Gestapo w Łodzi, następnie KdS w Bergen i Trondheim. Obszar działania: Poznań · Łódź · Bergen · Trondheim · Falstad. Profil opisuje funkcję i sprawczość bez rankingu liczby ofiar.
Ustalenia potwierdzone
- IPN dokumentuje Flescha jako dowódcę Einsatzkommando działającego w Wielkopolsce i pierwszego szefa łódzkiego Gestapo w latach 1939–1940.
- Raport Komisji Narodów Zjednoczonych do spraw Zbrodni Wojennych ustala, że jako KdS Trondheim kierował regionalną Sipo, obozem Falstad i więzieniami w Trondheim.
- Norweski sąd uznał, że Flesch wydawał rozkazy egzekucji bez procesu, w tym Toralfa Berga i Johnny'ego Pevika, oraz zatwierdzał lub nakazywał tortury podczas zaostrzonych przesłuchań.
- Sąd uniewinnił go w dwóch szczegółowych punktach, w tym od zarzutu wydania rozkazu zabicia trzech chorych żydowskich więźniów Falstad; pozostałe zarzuty zakończyły się karą śmierci utrzymaną przez norweski Sąd Najwyższy.
Znaczenie w łańcuchu odpowiedzialności
Flesch pokazuje transfer kadry regionalnego Gestapo z okupowanej Polski do rozbudowanego aparatu więzień, obozu i przesłuchań w Norwegii. Zbrodnie zindywidualizowane wyrokiem dotyczą Norwegii; łódzki etap służy do odtworzenia kariery i instytucjonalnej ciągłości, nie do automatycznego przypisania mu wszystkich czynów łódzkiego Gestapo.
Typ odpowiedzialności: regionalna kierownicza · policyjna · więzienna. Mechanizmy: zarządzanie placówką Gestapo, egzekucje instytucjonalne, przesłuchania i tortury.
Najważniejsze zdarzenia
- dowodzenie Einsatzkommando 2/VI i objęcie Gestapo w Łodzi w 1939 roku
- objęcie KdS Trondheim i nadzoru nad Falstad w październiku 1941 roku
- wydawanie rozkazów pozasądowych egzekucji i zatwierdzanie tortur w latach 1942–1945
- wyrok śmierci 2 grudnia 1946 roku, oddalenie apelacji 12 lutego 1948 roku i egzekucja 28 lutego 1948 roku
Krąg opisuje poziom władzy, funkcję i sprawczość. Odpowiedzialność wielu osób może dotyczyć tego samego łańcucha zbrodni, dlatego danych o ofiarach nie sumuje się między profilami.
Powojenne rozliczenie
Frostating Lagmannsrett uznał Flescha 2 grudnia 1946 roku za winnego większości zarzutów morderstw i tortur i skazał go na śmierć przez rozstrzelanie. Sąd Najwyższy Norwegii jednogłośnie oddalił apelację 12 lutego 1948 roku. Wyrok wykonano 28 lutego 1948 roku.
Granice ustaleń
Wyrok norweski wyraźnie rozróżniał czyny dowiedzione i dwa punkty zakończone uniewinnieniem; profil musi zachować to rozróżnienie. Nie odnaleziono równoważnego wyroku indywidualizującego jego działania w Łodzi, dlatego nie wolno przypisywać mu całego terroru tej placówki.
Źródła
Źródła dobrano tak, aby łączyć dokumentację instytucjonalną lub procesową z niezależnym opracowaniem.